Krok 1 z 14
1. korelator
Po co ten krok: Wchodzimy do wnętrza psychiki: do organu, w którym spotykają się dane z receptorów i polecenia dla efektorów.
[…] korelator, czyli organ do przetwarzania i przechowywania informacji […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Do efektorów powinny dopływać informacje określające, które z możliwych oddziaływań mają nastąpić, do tego zaś potrzebny jest tor informacyjny zawierający:
— receptory, czyli organy do pobierania informacji z otoczenia, oraz
— korelator, czyli organ do przetwarzania i przechowywania informacji.
Krok 2 z 14
2. rejestrator
Po co ten krok: Pierwszy rodzaj elementów korelatora utrwala informacje, a Mazur świadomie nie nazywa tego pamięcią, bo potoczne słowo jest dla niego zbyt wieloznaczne.
Elementy korelatora służące do rejestracji będziemy nazywać rejestratorami.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Elementy korelatora służące do rejestracji będziemy nazywać rejestratorami.
Krok 3 z 14
3. estymator
Po co ten krok: Drugi rodzaj prowadzi estymację, czyli na podstawie utrwalonych informacji rozstrzyga, który efektor ma zadziałać.
Elementy korelatora służące do estymacji będziemy nazywać estymatorami.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Elementy korelatora służące do estymacji będziemy nazywać estymatorami.
Krok 4 z 14
4. elementy korelacyjne
Po co ten krok: Wspólna nazwa obu rodzajów pozwala odtąd traktować korelator jako zbiór elementów jednego typu.
Rejestratory i estymatory będziemy nazywać ogólnie elementami korelacyjnymi.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Rejestratory i estymatory będziemy nazywać ogólnie elementami korelacyjnymi.
Krok 5 z 14
5. energia korelacyjna
Po co ten krok: Elementy nie działają w odosobnieniu, bo między nimi płynie energia, i to ten przepływ jest właściwą pracą korelatora.
Energię płynącą między elementami korelacyjnymi będziemy nazywać energią korelacyjną.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Energię płynącą między elementami korelacyjnymi będziemy nazywać energią korelacyjną.
Krok 6 z 14
6. moc korelacyjna
Po co ten krok: Przepływ ma natężenie, a wielkość odniesiona do czasu pozwala porównywać intensywność procesów psychicznych.
[…] moc korelacyjna (K), czyli stosunek energii korelacyjnej do czasu […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Zgodnie z tym będą używane następujące terminy:
— moc korelacyjna (K), czyli stosunek energii korelacyjnej do czasu,
— przewodność korelacyjna (G), czyli przewodność drogi przepływu mocy korelacyjnej.
Krok 7 z 14
7. przewodność korelacyjna
Po co ten krok: Natężenie zależy od dróg, którymi moc płynie, a te mogą przewodzić lepiej albo gorzej.
[…] przewodność korelacyjna (G), czyli przewodność drogi przepływu mocy korelacyjnej […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Zgodnie z tym będą używane następujące terminy:
— moc korelacyjna (K), czyli stosunek energii korelacyjnej do czasu,
— przewodność korelacyjna (G), czyli przewodność drogi przepływu mocy korelacyjnej.
Krok 8 z 14
8. skojarzenie
Po co ten krok: Gdy któraś droga zaczyna przewodzić lepiej, elementy zostają ze sobą powiązane; tak teoria opisuje powstawanie związków między treściami.
Powstanie drogi o zwiększonej przewodności między elementami korelacyjnymi stanowi skojarzenie tych elementów […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Powstanie drogi o zwiększonej przewodności między elementami korelacyjnymi stanowi skojarzenie tych elementów, a pośrednio również potencjałów występujących w tych elementach (np. skojarzenie potencjałów receptorowych), organów związanych z tymi potencjałami (np. skojarzenie receptorów) oraz przyczyn występowania tych potencjałów (np. skojarzenie bodźców).
Krok 9 z 14
9. rejestrat skojarzenia / korelat skojarzenia
Po co ten krok: To samo skojarzenie ma dwie strony: trwałą, zapisaną w drodze, i bieżącą, która po niej płynie.
Przewodność korelacyjna takiej drogi stanowi rejestrat skojarzenia, a moc korelacyjna płynąca po takiej drodze stanowi korelat skojarzenia.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Przewodność korelacyjna takiej drogi stanowi rejestrat skojarzenia, a moc korelacyjna płynąca po takiej drodze stanowi korelat skojarzenia.
Krok 10 z 14
10. potencjał efektorowy
Po co ten krok: Od dróg wewnętrznych przechodzimy do wyjścia, gdzie korelator przekazuje efektorom potencjał, który może wywołać działanie, choć nie musi.
[…] potencjał efektorowy (Ve), wprowadzany przez korelator do efektora […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Z uwagi na to, że korelator ma dwa wejścia i dwa wyjścia (ściślej mówiąc, dwie grupy wejść i dwie grupy wyjść) oraz że jego funkcjonowanie jako przetwornika oddziaływań jest równoznaczne z procesem, w którym potencjały wejściowe powodują przepływ energii, wskutek czego powstają potencjały wyjściowe, trzeba rozróżniać następujące cztery potencjały:
[…]
— potencjał efektorowy (Ve), wprowadzany przez korelator do efektora,
[…] […]
Krok 11 z 14
11. potencjał decyzyjny
Po co ten krok: Działanie rusza dopiero po przekroczeniu progu, więc to pojęcie wprowadza do teorii nieciągłość: reakcja albo jej brak.
[…] reakcja efektora nastąpi dopiero wtedy, gdy potencjał efektorowy przekroczy próg czułości efektora, czyli będzie większy niż jego potencjał decyzyjny (Vd), tj. najmniejszy potencjał efektorowy wystarczający do spowodowania, żeby energia wykonawcza dopływała do tego efektora […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Jest więc zrozumiałe, że potencjał efektorowy musi być dostatecznie duży, a mianowicie reakcja efektora nastąpi dopiero wtedy, gdy potencjał efektorowy przekroczy próg czułości efektora, czyli będzie większy niż jego potencjał decyzyjny (Vd), tj. najmniejszy potencjał efektorowy wystarczający do spowodowania, żeby energia wykonawcza dopływała do tego efektora.
Krok 12 z 14
12. decyzja
Po co ten krok: Decyzja jest zatem zdarzeniem, a nie długim rozważaniem: to chwila przekroczenia progu.
Przekroczenie potencjału decyzyjnego będzie określane jako decyzja.
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Przekroczenie potencjału decyzyjnego będzie określane jako decyzja.
Krok 13 z 14
13. decyzja pochopna
Po co ten krok: Próg może zostać przekroczony w efektorach, których reakcja wcale nie jest najlepsza, i teoria nazywa ten błąd wprost.
[…] zostaną przekroczone potencjały decyzyjne takich efektorów, których reakcje bynajmniej nie są najkorzystniejsze, czyli powstanie decyzja pochopna […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Takie fluktuacje mocy korelacyjnej i potencjałów efektorowych mogą wreszcie spowodować, że zostaną przekroczone potencjały decyzyjne takich efektorów, których reakcje bynajmniej nie są najkorzystniejsze, czyli powstanie decyzja pochopna.
Krok 14 z 14
14. refleksja spóźniona
Po co ten krok: Ostatni krok wiąże decyzje z homeostatem, którego ocena może nadejść już po decyzji i wtedy nie zatrzyma reakcji.
[…] jeżeli oddziałanie homeostatu nastąpi przed reakcją, ale już po decyzji, to nie zapobiegnie reakcji, czyli będzie to refleksja spóźniona […]
Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.
Wynika stąd również, że jeżeli oddziałanie homeostatu nastąpi przed reakcją, ale już po decyzji, to nie zapobiegnie reakcji, czyli będzie to refleksja spóźniona.