Dzieła Mariana Mazura — PSC — Polska Szkoła Cybernetyki

Rdzeń teorii Mariana Mazura tworzą trzy spośród jego książek. „Cybernetyczna teoria układów samodzielnych” (PWN 1966) opisuje układy — na przykład organizmy — które same sterują swoim zachowaniem i przeciwdziałają utracie tej zdolności. „Jakościowa teoria informacji” (WNT 1970) traktuje informację nie jako ilość, lecz jako przekształcenie między komunikatami, i na tej podstawie odróżnia między innymi informację od dezinformacji i pseudoinformacji. „Cybernetyka i charakter” (PIW 1976) przenosi teorię układów samodzielnych na człowieka: charakter ujmuje jako zespół sztywnych właściwości sterowniczych i wyprowadza z tego typy charakteru. Poniżej zestawienie jego książek, artykułów i innych prac według katalogu digitalizacji.

Oś czasu dzieł

Wszystkie pozycje bibliografii Mazura z rokiem wydania (1956–1999): 48 — 10 książek (z wydaniami pośmiertnymi) i 38 artykułów lub referatów. Tytuły artykułów pokazują się po najechaniu na znacznik. 25 pozycji ma omówienie — ich punkty na osi są odnośnikami (artykuły z omówieniem mają obwódkę). 1 pozycja nie ma roku w katalogu i nie jest pokazana na osi.

książka (wydanie)
artykuł lub referat
książka, z której słownik bierze definicje
artykuł z omówieniem (odnośnik)

Przesuń w bok, aby zobaczyć całą oś

Pojęcia słownika w kolejnych dziełach

Definicje w słowniku pochodzą z 3 książek Mazura. Tabela pokazuje, ile haseł ma w każdej z nich źródło definicji i które pojęcia są w niej zdefiniowane po raz pierwszy. „Po raz pierwszy” znaczy: najwcześniej wśród źródeł słownika — termin mógł się pojawić u Mazura wcześniej, w artykułach albo w książkach, z których słownik jeszcze nie cytuje definicji. Listy pojęć rozwijają się pod tabelą.

Rok	Dzieło	Definicji w słowniku	Hasła ze źródłem w tym dziele	Pojęcia po raz pierwszy	Zdefiniowane wcześniej	Streszczenie
1966	Cybernetyczna teoria układów samodzielnych	48	48	48	0	Streszczenie
1970	Jakościowa teoria informacji	141	141	141	0	Streszczenie
1976	Cybernetyka i charakter	124	124	120	4	Streszczenie

1966: 48 pojęć po raz pierwszy — Cybernetyczna teoria układów samodzielnych

1970: 141 pojęć po raz pierwszy — Jakościowa teoria informacji

1976: 120 pojęć po raz pierwszy — Cybernetyka i charakter

Zdefiniowane tu ponownie (4); po raz pierwszy w Jakościowa teoria informacji (1970):

Książki

Rok	Tytuł	Wydawca / czasopismo
1961	Terminologia techniczna · Streszczenie	WNT
1966	Cybernetyczna teoria układów samodzielnych · Streszczenie	PWN
1969	Cybernetyka a zarządzanie · Streszczenie	MSW
1970	Historia naturalna polskiego naukowca	PIW, Warszawa 1970
1970	Jakościowa teoria informacji · Streszczenie	WNT
1976	Cybernetyka i charakter · Streszczenie	PIW

Wydania późniejsze i wybory

Rok	Tytuł	Wydawca / czasopismo
1992	Sekrety charakteru czyli Poznaj samego siebie	Wyd. Agencja PIAST-Europa, Warszawa 1992
1996	Cybernetyka i charakter	Psychologia XXI wieku. Wyd. 2, zm., Aula, Podkowa Leśna 1996
1999	Cybernetyka i charakter	Wyd. 3, Wyższa Szkoła Zarządzania i Przedsiębiorczości im. B. Jańskiego, Warszawa 1999
1999	Tajemnice charakteru czyli poznaj samego siebie · Streszczenie	Wyd. EFECT Centrum Optymalizacji, Warszawa 1999

Artykuły, referaty, hasła encyklopedyczne

40 pozycji z lat 1956–1987, w tym 1 bez daty.

Rok	Tytuł	Wydawca / czasopismo
1956	Organizacja nauki a rozwój gospodarki	Nauka Polska, nr 4 (16), 1956
1960	Zasady terminologii technicznej	Pomiary Automatyka Kontrola, 8, 1960
1962	Cybernetyka	[w:] Szkoła a postęp techniczny, Instytut Wydawniczy Nasza Księgarnia, Warszawa 1962, s. 185–230
1963	Cybernetyczna maszyna · Streszczenie	Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 2 (Bli-Deo)
1963	Cybernetyczne zagadnienia myślenia	Przegląd Elektrotechniczny, z. 11, 1963
1963	Cybernetyczne zagadnienia przebiegu życia	[w:] Pomiary Automatyka Kontrola, nr 3, 1963
1963	Cybernetyka · Streszczenie	[w:] Wielka Encyklopedia Powszechna PWN. Tom 2. Bli-Deo. PWN, Warszawa 1963, s. 887-888
1963	Myślenie maszyn · Streszczenie	Problemy, nr 9, 1963
1964	Nauczanie programowane	Kwartalnik Pedagogiczny, nr 1 (31), 1964
1965	Cybernetyka a humanitaryzm · Streszczenie	[w:] Cybernetyka. Argumenty za i przeciw. KiW, Warszawa, s. 32-4, 1965
1965	Cybernetyka a wartości humanistyczne	Cybernetyka. Argumenty za i przeciw. KiW, Warszawa 1965, s. 114-147
1965	Matematyczna definicja informacji	Pomiary Automatyka Kontrola, nr 4, 1965
1965	O cybernetyce i cybernetykach · Streszczenie	[w:] Cybernetyka. Argumenty za i przeciw, KiW, Warszawa 1965, s. 88-94
1965	Sprzężenie zwrotne w cybernetyce i automatyce	Przegląd Elektrotechniczny, 2, 1965
1965	Twór skostniały · Streszczenie	Argumenty, nr 27 (369), 1965, s. 1 i 6. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1965	Źle z języków obcych · Streszczenie	Argumenty, nr 40 (381), 1965, s. 2 i 3. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1965	Źle z polskiego	Argumenty, nr 35 (377), 1965, s. 5 i 8. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1966	O istocie informacji	Problemy Inwestowania i Rozwoju, nr 3, R. I, 1966, Instytut Organizacji i Mechanizacji Budownictwa, s. 1-8
1966	O potrzebie cybernetycznych badań rozwoju · Streszczenie	Problemy Inwestowania i Rozwoju
1966	Szkoła bez lęku · Streszczenie	Argumenty, nr 42 (436), 1966, s. 5 i 10. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1966	Źle z historii · Streszczenie	Argumenty, nr 11 (404), 1966, s. 4 i 6. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1966	Źle z matematyki · Streszczenie	Argumenty, nr 36 (430), 1966, s. 5 i 10. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1967	Informacja — dezinformacja — pseudoinformacja · Streszczenie	Argumenty, nr 22 (468), 1967, s. 1 i 6-7. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1967	Integracja nauczania · Streszczenie	Argumenty, nr 12 (458), 1967, s. 1 i 6. Z cyklu O szkole cybernetycznie
1968	Informacja i informowanie	CIINTE — Centralny Instytut Informacji Naukowo-Technicznej i Ekonomicznej, Zaklad Informacji Centralnej (Sympozjum RWPG, Warszawa 20-22.11.1968)
1969	Problem jakości	Prakseologia, 32, 1969
1969	Świadome działanie jako rozwiązanie problemu optymalizacyjnego · Streszczenie	Nauczyciel i Wychowanie, nr 6 (62), 1969
1970	Cybernetyka a teoria organizacji	Problemy Organizacji, z. 18, 1970
1971	Podstawy cybernetycznej teorii myślenia	[w:] Problemy psychologii matematycznej, PWN, Warszawa 1971, s. 177-193
1971	Teoria informacji a metrologia	Pomiary Automatyka Kontrola
1973	Integracja i specjalizacja we współczesnej nauce	Horyzonty Techniki, nr 2 (294), 1973
1975	Organizacja współczesnej działalności naukowej w zakresie badań	Życie Szkoły Wyższej, nr 9, 1975
1976	Pojęcie systemu i rygory jego stosowania · Streszczenie	[w:] Materiały Szkoły Podstaw Inżynierii Systemów nr 2, Komitet Budowy Maszyn PAN, Orzysz 1976
1978	Modelowanie cybernetyczne i jego przydatność w modelowaniu procesu dydaktycznego	[w:] Problemy modelowania procesów dydaktycznych, PWN, Warszawa 1978
1980	Społeczne znaczenie cybernetyki · Streszczenie	Nowe Drogi, nr 5, 1980
1981	Zagadnienie prawdy w nauce · Streszczenie	Zeszyty Naukowe Stowarzyszenia PAX, 1 (30), 1981
1983	Homeostaza społeczna · Streszczenie	[w:] Procesy samoregulacji w oświacie. Problemy homeostazy społecznej, Warszawa 1983
1984	Jaka szkoła? · Streszczenie	Przegląd Tygodniowy, nr 22 (113), 27 maja 1984
1987	Pojęcie systemu i rygory jego stosowania	Postępy Cybernetyki, z. 2, 1987
b.d.	System ewolucyjno-morfologiczny klasyfikacji tematycznej dla potrzeb polityki przeciwalkoholowej	Studia nad zwalczaniem alkoholizmu i nadużywania alkoholu

Maszynopisy i nagranie

Rok	Tytuł	Wydawca / czasopismo
1960	Wytyczne budowy autonomów, ok. 1960	—
1983	Ostatni wykład (frag.), dla trenerów, 1983	—
b.d.	Zachowanie	—

Zestawienie obejmuje prace ujęte w katalogu digitalizacji; nie jest pełną bibliografią Mazura.

Mazur a cybernetyka zachodnia — pojęcia Mazura obok Wienera, Shannona i Ashby'ego

Streszczenia dzieł Mariana Mazura

Terminologia techniczna (1961)
Cybernetyczna teoria układów samodzielnych (1966)
Cybernetyka a zarządzanie (1969)
Jakościowa teoria informacji (1970)
Cybernetyka i charakter (1976)