Przejdź do treści

Szlaki

Klasy charakteru: od egzodynamizmu do endodynamizmu

Najbardziej znany wynik teorii charakteru, podział ludzi na klasy, wyrasta z porównania dwóch procesów: starzenia się tworzywa i jego rozbudowy. Szlak prowadzi od tych procesów do wielkości zwanej dynamizmem, a potem przez kolejne klasy, od dynamizmu dodatniego do ujemnego. Na koniec pokazuje, że klasa człowieka zmienia się w ciągu życia.

1/14 Krok 1 z 14

1. jakość tworzywa

Po co ten krok: Punkt wyjścia jest fizyczny: tworzywo systemu ma jakość, którą wyznacza skupiona w nim energia.

Potencjał (ściślej mówiąc, rozkład potencjału) spowodowany koncentracją energii w tworzywie będzie dalej określany jako jakość tworzywa (a) systemu autonomicznego.

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 227

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 227:

Potencjał (ściślej mówiąc, rozkład potencjału) spowodowany koncentracją energii w tworzywie będzie dalej określany jako jakość tworzywa (a) systemu autonomicznego.

Pełna karta hasła

2/14 Krok 2 z 14

2. starzenie

Po co ten krok: Ta jakość z czasem spada, a wraz z nią słabnie moc, którą system dysponuje.

[…] zmniejszenie się jakości tworzywa systemu autonomicznego, czyli starzenie, prowadzi do zmniejszenia się mocy fizjologicznej systemu autonomicznego […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 228

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 228:

Ponieważ zmniejszenie się jakości tworzywa systemu autonomicznego, czyli starzenie, prowadzi do zmniejszenia się mocy fizjologicznej systemu autonomicznego, a przez to do zmniejszenia się jego zdolności do sterowania się, więc stanowi zakłócenie równowagi funkcjonalnej i wobec tego wywołuje przeciwdziałanie homeostatu.

Pełna karta hasła

3/14 Krok 3 z 14

3. współczynnik starzenia

Po co ten krok: Tempo tego spadku dostaje liczbową miarę, bez której nie dałoby się niczego porównać.

[…] a ekstynkcję jego zanikania współczynnikiem starzenia A.

— Marian Mazur, Cybernetyczna teoria układów samodzielnych, PWN, 1966, s. 131

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 131:

Ten potencjał wypadkowy będziemy nazywać jakością tworzywa a (z punktu widzenia właściwości sterowniczych układu), a ekstynkcję jego zanikania współczynnikiem starzenia A.

Pełna karta hasła

4/14 Krok 4 z 14

4. współczynnik rozbudowy

Po co ten krok: Przeciwwagą jest przyrost ilości tworzywa, mierzony własnym współczynnikiem i zestawiany z poprzednim.

[…] współczynnik rozbudowy C, który może być większy, równy lub mniejszy od A.

— Marian Mazur, Cybernetyczna teoria układów samodzielnych, PWN, 1966, s. 133

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 133:

Okoliczność tę można wyrazić wprowadzając na miejsce współczynnika A we wzorze (11.7) współczynnik rozbudowy C, który może być większy, równy lub mniejszy od A.

Pełna karta hasła

5/14 Krok 5 z 14

5. współczynnik dynamizmu

Po co ten krok: Iloraz obu temp to jedna liczba, większa od jedności, gdy rozbudowa wyprzedza starzenie, a mniejsza, gdy jest odwrotnie.

[…] wprowadzimy współczynnik dynamizmu określony wzorem […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 229

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 229:

Aby uwydatnić tę okoliczność, wprowadzimy współczynnik dynamizmu określony wzorem n = C/A a wobec tego C = n · A

Pełna karta hasła

6/14 Krok 6 z 14

6. dynamizm charakteru

Po co ten krok: Po zlogarytmowaniu ten iloraz staje się dynamizmem, dodatnim, zerowym albo ujemnym, i od jego znaku zależy klasa.

Dynamizm charakteru (D) jest to logarytm stosunku współczynnika rozbudowy do współczynnika starzenia systemu autonomicznego […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 290

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 290:

W związku z tym wprowadzimy następującą konwencję terminologiczną: Dynamizm charakteru (D) jest to logarytm stosunku współczynnika rozbudowy do współczynnika starzenia systemu autonomicznego D = log(C/A)

Pełna karta hasła

7/14 Krok 7 z 14

7. klasy dynamizmu charakteru

Po co ten krok: Ciągłą skalę dynamizmu dzieli się na zakresy, a każdy zakres to jedna klasa charakteru.

Zakresy dynamizmu będą określane jako klasy dynamizmu charakteru lub krócej jako klasy charakteru.

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 292

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 292:

Zakresy dynamizmu będą określane jako klasy dynamizmu charakteru lub krócej jako klasy charakteru.

Pełna karta hasła

8/14 Krok 8 z 14

8. egzodynamizm

Po co ten krok: Pierwsza klasa: rozbudowa wyraźnie przeważa nad starzeniem, a dynamizm jest silnie dodatni; według Mazura taki charakter mają dzieci.

[…] egzodynamizm, czyli dynamizm dodatni (D > 0), występujący gdy współczynnik rozbudowy jest większy od współczynnika starzenia (C > A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest większy od 1 (n > 1) […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 291

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 291:

Na skali dynamizmu można rozróżniać wyraźnie rozgraniczone zakresy dynamizmu: […] — egzodynamizm, czyli dynamizm dodatni (D > 0), występujący gdy współczynnik rozbudowy jest większy od współczynnika starzenia (C > A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest większy od 1 (n > 1). […]

Pełna karta hasła

9/14 Krok 9 z 14

9. egzostatyzm

Po co ten krok: Klasa sąsiednia ma dynamizm nadal dodatni, ale już umiarkowany.

[…] egzostatyzm (BC), czyli dość wyraźny dynamizm dodatni […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 294

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 293–294:

W przypadkach gdy również i ten podział jest nie wystarczający, można wprowadzić dodatkowo dwie klasy pośrednie, przez co powstaje podział dynamizmu na pięć klas (rys. 15.3): […] — egzostatyzm (BC), czyli dość wyraźny dynamizm dodatni, […] […]

Pełna karta hasła

10/14 Krok 10 z 14

10. statyzm

Po co ten krok: Środek skali: rozbudowa i starzenie się równoważą, a dynamizm wynosi zero.

[…] statyzm, czyli dynamizm zerowy (D = 0), jako dynamizm graniczny między dynamizmem ujemnym i dynamizmem dodatnim, występujący gdy współczynnik rozbudowy jest równy współczynnikowi starzenia (C = A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest równy 1 (n = 1) […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 291

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 291:

Na skali dynamizmu można rozróżniać wyraźnie rozgraniczone zakresy dynamizmu: […] — statyzm, czyli dynamizm zerowy (D = 0), jako dynamizm graniczny między dynamizmem ujemnym i dynamizmem dodatnim, występujący gdy współczynnik rozbudowy jest równy współczynnikowi starzenia (C = A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest równy 1 (n = 1), […] […]

Pełna karta hasła

11/14 Krok 11 z 14

11. endostatyzm

Po co ten krok: Za środkiem dynamizm zmienia znak, a pierwsza klasa po tej stronie ma go umiarkowanie ujemnego.

[…] endostatyzm (AB), czyli dość wyraźny dynamizm ujemny […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 293

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 293:

W przypadkach gdy również i ten podział jest nie wystarczający, można wprowadzić dodatkowo dwie klasy pośrednie, przez co powstaje podział dynamizmu na pięć klas (rys. 15.3): […] — endostatyzm (AB), czyli dość wyraźny dynamizm ujemny, […] […]

Pełna karta hasła

12/14 Krok 12 z 14

12. endodynamizm

Po co ten krok: Na drugim krańcu starzenie wyraźnie przeważa nad rozbudową; ku tej stronie przesuwa się z czasem dynamizm każdego człowieka, choć nie każdy do niej dochodzi.

[…] endodynamizm, czyli dynamizm ujemny (D < 0), występujący gdy współczynnik rozbudowy jest mniejszy od współczynnika starzenia (C < A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest mniejszy od 1 (n < 1) […]

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 291

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 291:

Na skali dynamizmu można rozróżniać wyraźnie rozgraniczone zakresy dynamizmu: — endodynamizm, czyli dynamizm ujemny (D < 0), występujący gdy współczynnik rozbudowy jest mniejszy od współczynnika starzenia (C < A), tj. gdy współczynnik dynamizmu jest mniejszy od 1 (n < 1), […] […]

Pełna karta hasła

13/14 Krok 13 z 14

13. przyspieszenie charakteru

Po co ten krok: Klasa nie jest dana raz na zawsze, bo dynamizm zmienia się z wiekiem, a u części ludzi faza ujemna zaczyna się wcześnie i zajmuje większą część życia.

Występuje tu przyspieszenie charakteru, tzn. dynamizm pozostaje krótko dodatni (egzodynamizm, egzostatyzm), wcześnie pojawia się dynamizm zerowy (statyzm), długo więc dynamizm będzie ujemny (endostatyzm, endodynamizm).

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 352

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 352:

Występuje tu przyspieszenie charakteru, tzn. dynamizm pozostaje krótko dodatni (egzodynamizm, egzostatyzm), wcześnie pojawia się dynamizm zerowy (statyzm), długo więc dynamizm będzie ujemny (endostatyzm, endodynamizm).

Pełna karta hasła

14/14 Krok 14 z 14

14. opóźnienie charakteru

Po co ten krok: U innych proporcje są odwrotne i faza dodatnia wypełnia większość życia, więc o klasie człowieka trzeba zawsze mówić w odniesieniu do jego wieku.

Występuje tu opóźnienie charakteru, tzn. dynamizm pozostaje długo dodatni (egzodynamizm, egzostatyzm), późno pojawia się dynamizm zerowy (statyzm), a po nim krótko trwa dynamizm ujemny (endostatyzm, endodynamizm).

— Marian Mazur, Cybernetyka i charakter, PIW, 1976, s. 352

Definicja wyjęta ze zdania tekstu, nie z numerowanej definicji.

Zdanie źródłowe, w którym stoi definicja, s. 352:

Występuje tu opóźnienie charakteru, tzn. dynamizm pozostaje długo dodatni (egzodynamizm, egzostatyzm), późno pojawia się dynamizm zerowy (statyzm), a po nim krótko trwa dynamizm ujemny (endostatyzm, endodynamizm).

Pełna karta hasła